HIV, HBV, HCV: environmental stability

سلام.

مهندس رضائیان عزیز یه سؤال در مورد عمر ویروس‌های ایدز (HIV)، هپاتیت بی (HBV) و هپاتیت سی (HCV) ازم پرسید. به نظرم اومد شاید جالب باشه که جوابشو اینجا بنویسم.

عمر این ویروس‌ها داخل بدن، می‌تونه از ماه‌ها تا سال‌ها باشه، بسته به ویروس، سیستم ایمنی بدن و… اما چیزی که موردنظر محمدرضای عزیز بود، فکر کنم عمر این ویروس‌ها در محیط باشه.

«اچ‌آی‌وی» (Human ImmnoDeficiency Virus=HIV) یا «ویروس ایدز»، در کیسه‌های خون که درشرایط استاندارد بانک خون نگهداری می‌شن، می‌تونه هفته‌ها زنده بمونه. درواقع تا موقعی که خون قابل تزریق باشه، آلوده می‌مونه. اما HIV در محیط معمولی، بیش از چند ساعت زنده نمی‌مونه. چون ضمن این‌که نمی‌تونه خارج از بدن انسان تکثیر پیدا کنه، به عواملی مثل حرارت، نورمستقیم خورشید و نبودن رطوبت هم حساسه. بنابراین اگه نمونه‌ی آلوده (قطره خون یا فرآورده‌های آلوده، ترشحات بیمار،…) در حرارت معمولی اتاق (۲۵-۱۸ درجه) کاملاً خشک بشه، تقریباً از HIV پاک می‌شه و نمی‌تونه HIV رو منتقل کنه. ضمن این‌که نورمستقیم خورشید و حرارت هم می‌تونه اون رو ضدعفونی کنه.

بنابراین باتوجه به این‌که مواد ضدعفونی کننده‌ی قوی که قادر به تخریب ویروس ایدز هستند، گرون‌قیمته و به‌طور معمول دردسترس نیست، اگه مشکوک شدید چیزی به HIV آلوده شده، درصورت امکان، اون جسم رو چندساعتی درمعرض نورمستقیم خورشید بگذارید، و اگه ممکن نبود، بگذارید در دمای اتاق بمونه تا کاملاً خشک بشه.

اما بقای «ویروس هپاتیت بی» (Hepatitis B Virus=HBV) در محیط زیاده و تنها می‌شه با مواد ضدعفونی کننده‌ی خاص، این ویروس رو از بین برد. درصورتی‌که این مواد به‌کار برده نشه، HBV می‌تونه در دمای اتاق تا ۷ روز و حتی بیشتر زنده بمونه. یعنی حتی اگه لکه‌ی خون رو کاملاً برطرف کنید، تا بیش از ۷ روز احتمال انتقال آلودگی وجود داره.

درمورد (Hepatitis C Virus=HCV) باید گفت که در دمای اتاق اقلاً برای ۱۶ ساعت و حتی تا ۴ روز هم می‌تونه روی سطوح ، زنده بمونه. در یک مطالعه، نمونه‌های خون آلوده به HCV رو برای یک شب (۱۶ ساعت) در دمای اتاق گذاشتن تا کاملاً خشک شد و فردای اون روز با آب مقطر استریل مخلوط کردن و به شامپانزه‌های آزمایشگاهی تزریق کردن. بعد از گذشت چند روز، تمام این شامپانزه‌ها مبتلا به هپاتیت سی شده بودن.

فعلاً چیز بیش‌تری ندارم که اضافه کنم. اگه سؤالی داشتید، بنویسید تا جواب بدم.

بدرود.

پ.ن: چندتا منبع:

http://www.immunize.org/askexperts/experts_hepb.asp

http://www.hepcassoc.org/news/article91.html

http://www.thebody.com/content/whatis/art17220.html

http://www.cdc.gov/hiv/resources/factsheets/transmission.htm

http://www.doctorndtv.com/faq/detailfaq.asp?id=1472

تشخیص زودهنگام سرطان سینه (Breast Cancer)

درمورد سرطان برست (که به‌غلط سرطان سینه گفته می‌شه)، تا چند سال پیش، تأکید ویژه‌ای بر معاینات منظم توسط خود خانم‌ها می‌شد و این برنامه تحت عنوان Breast Self Examination در تمام دنیا به‌صورت عمومی و در سطحی وسیع آموزش داده می‌شد.

چشم و طیف امواج

سلام.

زیاد پیش می‌اومد که دوستان راجع به UV-400 سؤال می‌کردن، بنابراین تصمیم گرفتم که به‌عنوان یه پست مستند و مشروح بنویسم. آمیزه‌ای از فیزیک و پزشکی. فکر می‌کنم براتون جالب باشه.

گرچه اکثر دوستان راجع به طیف نور بهتر از من می‌دونن، برای یادآوری، یه مقدار راجع به امواج فرابنفش توضیح می‌دم که معنی اون عددی که کنار UV می‌نویسن براتون واضح بشه.

امواج قابل دیدن یا نور مرئی (Visible Light)، یعنی طیف رنگین کمان، در محدوده‌ی ۴۰۰ تا ۷۰۰ نانومتر قرار می‌گیره (شکل زیر).

امواج با طول‌موج کم‌تر از ۴۰۰ (ولی بیش‌تر از ۲۰۰ نانومتر) رو امواج فرابنفش و امواج بلندتر از ۷۰۰ ( یا ۷۸۰) نانومتر رو فروسرخ می‌نامند.

همون‌طور که در شکل بالا هم می‌بینید، امواج فرابنفش (UltraViolet) در سه دسته قرار می‌گیرن:

UV-A با طول‌موج در محدوده‌ی ۴۰۰ – ۳۱۵ نانومتر

UV-B با طول‌موج در محدوده‌ی ۳۱۵ – ۲۸۰ نانومتر

UV-C با طول‌موج در محدوده‌ی ۲۸۰ – ۲۰۰ نانومتر

امواج UV-C توسط لایه‌ی اوزون اتمسفر جذب می‌شه و به سطح زمین نمی‌رسه.

بنابراین،‌ امواج مضر برای چشم، عبارتند از : UV-Aو UV-B

UV-B در سطح قرنیه جذب می‌شه و به داخل چشم نفوذ نمی‌کنه و اگه مقدارش زیاد باشه، باعث ایجاد التهاب در سطح قرنیه می‌شه (مثلاً موقع جوشکاری باعث برق‌زدگی یا Flash Burn می‌شه).

UV-A از قرنیه عبور می‌کنه، ولی توسط عدسی چشم جذب می‌شه و مسؤول ایجاد آب‌مروارید (cataract) محسوب می‌شه.

و امواج بالاتر از ۴۰۰ نانومتر، تماماً از قرنیه و عدسی عبور می‌کنن و به شبکیه می‌رسن. یعنی مرز شروع قابل‌دید(visible)شدن امواج.

شکل زیر یه نمای شماتیک از چشم و نحوه‌ی جذب یا عبور امواج رو نشون می‌ده:

البته عده‌ای معتقدن که بی‌ضرر بودن این مرز ۴۰۰ نانومتر قطعی نیست و ممکنه امواج محدوده‌ی ۴۵۰ – ۴۰۰ نانومتر هم برای چشم مضر باشن و به این ضرر هم می‌گن: Blue-Light Hazard

حالا می‌رسیم به اون عدد:

UV-400 یعنی لنزی که می‌تونه امواج با طول‌موج کم‌تر از ۴۰۰ نانومتر رو بلاک کنه. یعنی تقریباً ۹۹.۹ درصد از کل امواج فرابنفش رو. بنابراین، وقتی لنز شما UV-375 باشه یعنی امواج کوتاه‌تر از ۳۷۵ نانومتر رو بلاک می‌کنه، اما محدوده‌ی ۴۰۰ – ۳۷۵ رو پوشش نمی‌ده. این‌جور عینکی برای محیط بیرون (outdoor) که نور شدید و مستقیم خورشید وجود داره، چندان مناسب نیست. ضمن این‌که امروزه بحث روی Blue-Light Hazard باعث شده که بلاک کردن تا ۴۵۰ نانومتر مطرح باشه.

بنابراین، اگه قراره زیاد در محیط آفتابی قرار بگیرید، بهتره عینکتون UV-400 باشه. ضمن این‌که جالبه بدونید بازتاب فرابنفش از سطح‌های مختلف می‌تونه از ٪۱۰ (سطح آب) تا حد ٪۸۰ (سطح برف) متغیر باشه.

یه نکته‌ی قابل تأمل: عینک رنگی، نور مرئی رو تا حد زیادی بلاک می‌کنه، بنابراین مردمک چشم در وضعیت بازتری قرار می‌گیره. بنابراین، اگه یه عینک رنگی، قادر به بلاک کردن UV نباشه، با بازشدن بیش‌تر مردمک، باعث می‌شه که امواج فرابنفش به‌میزان بیش‌تری به شبکیه برسه. این نکته رو هم گفتم که توی ذهنتون باشه تا موقع خرید عینک آفتابی، رنگ‌های خیلی تیره رو انتخاب نکنید.

و یه نکته جالب دیگه: لنزهایی که محدوده‌ای بالاتر از ۴۰۰ رو هم بلاک می‌کنن، مثلاً تا ۴۵۰ نانومتر، چون رنگ بنفش و مقداری از رنگ آبی رو هم بلاک می‌کنن، ممکنه کمی زردرنگ به‌نظر برسن. قطعاً لنزهای پلاستیک جدید رو دیدید. اکثراً یه ظاهر زرد یا سبز ملایم دارن.

لنزهایی هم هستن که تا ۵۰۰ نانومتر رو بلاک می‌کنن. این لنزها رنگشون متمایل به نارنجی هست و کاربردهای خاصی دارن. معمولاً برای وضعیت‌های خاص طبی (مثل فوتوفوبی) به‌کار می‌رن یا برای ورزش‌ در محیط آفتابی شدید (outdoor Sports).

اگه سؤالی راجع به این مطلب داشتید، خوش‌حال می‌شم جواب بدم.

بدرود تا نوبت بعد.

سالم و پیروز باشید.